Met de hulp van 3FM-dj Michiel Veenstra hebben we een filmpje in elkaar gedraaid dat scholieren oproept om hun profielfoto op Facebook, Hyves of Twitter te veranderen in een foto van hun moeder. En de overige opdrachten uit het lesmateriaal te doen natuurlijk. Bekijk hieronder het filmpje en download het lesmateriaal.

Hoewel ik bij Teleac werk, kan ik vanaf 1 september Jörgen Raymann mijn collega noemen. Dan gaan de omroepen Teleac, NPS en RVU namelijk officieel samen in de nieuwe omroep NTR. De nieuwe naam en de bijbehorende huisstijl werden vandaag gepresenteerd in Hilversum.

Teleac, NPS en RVU zijn alle 3 taakomroepen die informatie, educatie en diversiteit hoog in het vaandel hebben staan. Door te fuseren worden de krachten gebundeld en de positie in het omroepbestel verstevigd. Ook was er een financiële noodzaak om samen te gaan: wegens opgelegde kostennormen moesten de omroepen veel bezuinigen.

Van Sesamstraat tot Zandkasteel

De fusie betekent dat Sesamstraat, het Zandkasteel en de Keuringsdienst van waarde nu allemaal onder dezelfde vlag van NTR worden uitgezonden. Aan de programmering verandert verder weinig, hoewel er natuurlijk meer samen ondernomen gaat worden. SchoolTV blijft een apart merk binnen de NTR. 

Onafhankelijk en educatief

De nieuwe omroep wordt een onafhankelijke organisatie die zich onderscheidt door informatieve, journalistieke en educatieve programma’s voor jong en oud. NTR staat – weinig verrassend – voor de beginletters van de deelnemende omroepen. De dubbele punt achter de naam heeft echter meer betekenis. Die staat namelijk voor voor kwaliteit, verrijking en persoonlijke groei.

Ik ben benieuwd naar de dingen die er gemaakt gaan worden en of we volgend jaar allemaal in hetzelfde pand zitten. Het lijkt me in elk geval erg leuk om te werken bij de omroep die het Klokhuis maakt, de meest succesvolle kidssite van de Publieke Omroep heeft, en een serie bedenkt met de naam Klootwijk aan Zee.

Bezoek de site van de NTR

Vorige week werd ik via mijn werk benaderd voor een extra klus bij mijn vorige stage-adres, Beeld en Geluid. En omdat ik het nooit erg vind om mijn weekplanning volledig om te gooien zat ik een dag later op het Mediapark research te doen in het archiefsysteem Immix en teksten te schrijven voor een nieuwe vertoning in de media experience: een 15 minuten durende compilatie fragmenten van Nederlandse kinderprogramma’s.

De geschiedenis heeft er één, de betawetenschappen ook en de kindertelevisie nu dus ook: een eigen canon. In dit geval 50 kinderprogramma’s vanaf de jaren ’50 tot nu die een onuitwisbare indruk hebben achtergelaten. Van die 50 programma’s wordt een dvd-box gemaakt met fragmenten uit de kenmerkende programma’s uit elk decennium. De fragmenten worden aan elkaar gepraat door Edwin Rutten. In de media experience komt een verkorte versie van de dvd: een compilatie van 15 minuten kinderprogramma’s. Ik ben verantwoordelijk voor de tekst die Edwin Rutten inspreekt voor de media experience.

Woorden tellen
Dat betekent dat ik korte teksten schrijf over de programma’s die in de compilatie langskomen, op basis van informatie die ik opzoek in het archiefsysteem Immix. Verder moet ik voortdurend uitrekenen op hoeveel woorden en dus op hoeveel seconden spreektijd ik zit en of het een beetje loopt allemaal. Ik zit dus de hele tijd mijn eigen zinnen hardop voor de computer uit te spreken. Het schrijven van voice-overteksten is namelijk heel anders dan het schrijven van leesteksten.

De opnames voor de dvd en media experience zijn volgende week. Op 10 september wordt de tentoonstelling rond de canon van de kindertelevisie geopend in Beeld en Geluid. En misschien zie je daar onderstaande fragmenten wel terug.

The artist formerly known as Meneer Kaktus, oftewel Peter Jan Rens, vindt dat de Nederlandse televisie aan het vertrutten is. Terwijl het van mij juist wel wat minder mag met al die porno op TMF die voor videoclips moet doorgaan, gescheld in soaps en geweld in tekenfilms. Maar mister Haribo heeft wel een punt.

Men neme een boksring, 50 ADHD-kindertjes (maar dat bestond toen nog niet) en drie knotsgekke presentatoren. Voila, De grote meneer Kaktus show in een notendop. Kweetniet applaudisseerde door met zijn hand op zijn voet te slaan en mevrouw Stemband liep rondjes terwijl ze heel hard riep: ‘de tweede rooooonde, de tweede roooonde!’. Zie je het weer voor je?

De lurven en de kladden
In zijn lichtblauwe pyjama en met zijn getekende snorretje en wenkbrauwen was meneer Kaktus zo’n beetje de leader of the pack. Tijdens de openingstune moest je je hardop afvragen of je wel goed schoon was. In het bijzonder de lurven en de kladden, waar ze ook mogen zitten. Op dat moment in het liedje stak meneer Kaktus steevast zijn hand in de gele broekspijk van Kweetniet. Hi-la-risch, vonden we toen. Peter Jan Rens zegt daarover in De Telegraaf: ‘Dat was humor. Nu vindt men dat shockerend.’

Ik denk dat hij gelijk heeft. Stel je eens voor dat Ernst (van Bobby en de rest) ineens in de broek van Bobby zou gaan graaien. Ouders en overheid zouden moord en brand schreeuwen. Terwijl er hele generaties toch redelijk ongeschonden zijn opgegroeid met meneer Kaktus. Hoe komt het dat we zulke humor niet meer kunnen waarderen? Doordat kinderen tegenwoordig voortdurend op hun hoede moeten zijn voor pedofielen (‘kinderlokkers’ in mijn tijd), doordat kinderen hun dagelijkse portie seksuele voorlichting al via videoclips en internet krijgen of doordat ouders gewoon overbezorgd zijn?

Not done
In Nederland kan er veel op televisie. Er wordt gespoten en geslikt alsof we nooit anders gedaan hebben, maar bepaalde dingen zijn gewoon not done. Ik zag laatst een eeuwenoude aflevering van de als komedieserie bedoelde ‘Third rock from the sun’, over een familie buitenlandse wezens die voor een missie op aarde is. Niet gewend aan de aardse begroetingsvormen, kust dokter Solomon zijn collega dokter Allbright op een feestje vol op de mond in een poging haar lippenstift van haar gezicht te halen. Daarop slaat zij hem in het gezicht. En hij slaat haar – hupsakee! – terug. Hetzelfde doet hij bij het afscheid van de gastvrouw van het feestje: pets! En de lachband loopt gewoon door.

Nostalgie op het centraal station in Antwerpen vorige week. Tussen de omroepberichten door schalde ineens de stem van Maria von Trapp door de hal met Do-re-mi. Uit het niets komen er dansers te voorschijn die met zijn tweehonderden een spontaan stukje theater weggeven aan reizigers en voorbijgangers. Een hysterische fanclub? Nee, een doordachte marketingstunt.

België is op zoek naar Maria. Niet de heilige, maar de non die in het Oostenrijk van de Tweede Wereldoorlog haar onvergetelijke intrede deed in huize Von Trapp. De musicalversie mist vooralsnog een hoofdrolspeler, die met het tv-programma ‘Op zoek naar Maria’ gevonden moet worden. In Nederland zijn de huidige hoofdrolspelers uit Evita en Joseph ook op die manier gecast. Door de Antwerpse stationshal op stelten te zetten zorgde het programma voor een viral die het internet binnen korte tijd heeft veroverd.

Gezellig, spontaan en massaal
Je hoeft niet eens van The sound of music te houden om van dit filmpje een warm gevoel te krijgen. Het oogt gezellig, spontaan en massaal; zet er een koek & zopie tent naast en de kerstsfeer is compleet.

Het is de wens van elke reclamemaker: een filmpje maken dat door zijn ludieke aard zo populair wordt dat het zich als een lopend vuurtje over internet verspreidt. Een paar uur braindstormen, en het feelgood-gevoel en de forwardknop doen de rest.

Na ‘goeiemoggel’ is ‘coño’ hèt nieuwe modewoordje van het moment. En onder de kop ‘Joran-lol per sms’ bericht De Pers vandaag over de inhoud van het toegenomen sms-verkeer na de uitzending van zondag. In wat onderhand viral sms’jes zijn, schijnen mensen elkaar om een boot en een shotje Bacardi 151 te vragen. Ook Paulien Cornelisse concludeert in nrc.next dat het door Joran veelvuldig gebezigde woord ‘focking’ een heel nieuw leven is gaan leiden na afgelopen zondag.
Radio 538 DJ Edwin Evers heeft het nummer Boten Anna voor de gelegenheid omgedoopt tot Boten Daury met de verrassende tekst: “Ik heb geen boot, dus ik weet niet wat ‘ie lult die Van der Sloot.”

Het toppunt tot op heden is toch wel het filmpje waarin een Joran-imitator, opgenomen op dezelfde manier als de originele verborgen camera opnames, de meest bizarre bekentenissen doet: “ik heb bij Harry Potter in de klas gezeten, op de toverschool. Coño, ik heb een keer een volwassen paard doodgebeten”.

Als Joran niet in de gevangenis terecht komt, kan hij nog altijd een carrière als cabaretier nastreven. Voor de liefhebbers hieronder het bewuste filmpje:

Natuurlijk zat ik gisteravond met een schrijfblok op schoot voor de televisie: tijd voor het Groot Dictee der Nederlandse taal! Met 23 fouten zit ik onder het gemiddelde aantal fouten dat de prominenten maakten.

Elk jaar maak ik weer minder fouten, getuige mijn bewaarde dictees van vorige edities. Een positieve ontwikkeling, al was ik tijdens mijn middelbare schooltijd beter op de hoogte van de spellingsregels (of moet ‘schooltijd’ los van elkaar? Of met een koppelteken?).
Dat was ook het gemene van dit dictee: op het eerste gehoor weinig przewalskipaarden en croque-monsieurs maar wel veel addertjes onder het gras. Stampot of stamppot? Witte kool of wittekool? Al lang of allang?

Gelukkig maakt het voor je beheersing van het Nederlands volgens Quest niet uit of je slecht scoort bij dictees. En dat terwijl het Nederlands in feite steeds simpeler wordt: Joop van der Horst, hoogleraar Nederlandse taalkunde, acht het niet onwaarschijnlijk en evenmin onterecht dat ‘hun’ het van ‘zij’ gaat winnen in zinnen als ‘zij hebben gewonnen’.

In dat geval ben ik benieuwd hoe het Groot Dictee der Nederlandse taal er over tien jaar uitziet. Ik zit dan in ieder geval weer voor de buis met m’n schrijfblok. En misschien volgend jaar wel in de Eerste Kamer .

Schrijver en columnist Mohammed Benzakour stelt dat de horizonvervuiling die schotelantennes heet, veroorzaakt wordt door “de ‘pornificatie’ van onze kabel-tv”.  Er is op tv, evenals op internet, praktisch niet meer te ontkomen aan kronkelende lichamen en blote lijven. De wereld draait steeds meer om uiterlijk, en natuurlijk: sex sells.
Niet alleen muziekzenders en internet maken zich schuldig aan een overload aan beelden van gewillige dames (en heren). In buurthuizen kunnen meisjes van tien tegenwoordig een paaldanscursus volgen en in grote warenhuizen zijn strings voortaan ook te krijgen in kindermaat 158.

Daarom is het ook zulk goed nieuws dat minister Plasterk in de Emancipatienota oproept om ‘de alom aanwezige seksualisering van de samenleving’ te stoppen. Hoewel tegenstanders menen dat de overheid zich niet moet bemoeien met de seksuele moraal en de afstandbediening aandragen als ontsnappingstactiek aan ongewenst bloot, is er een ontegenzeggelijk verband tussen de aanwezigheid van seks in de media en seks in hedendaagse jeugdcultuur, bijvoorbeeld zoals beschreven in het onderzoek ‘Seks en de stad’ uit Rotterdam.

Mohammed Benzakour hoopt dat de voornemens van minister Plasterk uit de Emancipatienota moslims en Nederlanders dichter bij elkaar zullen brengen. En gezien de voorgaande voorbeelden vind ik het geen wonder dat moslims hun toevlucht zoeken tot Al-Jazeera in plaats van RTL, SBS en TMF. Een uitgebreid artikel over de Nederlandse bimbocultuur in relatie tot media en mediawijsheid is binnenkort te lezen op deze website.

De tekenfilm in verandering

Een klein Japans jongetje dat zijn moeder uitscheldt voor dinosaurus en een pratende spons die op de bodem van de oceaan hamburgers bakt in het plaatsje Bikinibroek. Is dat humor? Miljoenen Nederlandse kinderen vinden van wel. Ouders zijn minder enthousiast over tekenfilms waarin lompe opmerkingen en gedragingen over het scherm vliegen. De populariteit van Shin Chan, Totally Spies en Pokémon is niettemin enorm en lijkt met geen kijkverbod te bestrijden. De tijd dat kinderen ademloos naar De smurfen en Tom & Jerry keken, is voorbij: de tekenfilm wordt steeds brutaler.

Wat in 1928 zo onschuldig begon met een piepende Mickey Mouse die in zwart-wit over het scherm danste, is anno 2005 ontwikkeld tot een van de meest succesvolle televisiegenres. Nadat Walt Disney in de vorige eeuw de eerste tekenfilmfiguurtjes ter wereld bracht, is er veel veranderd aan de tekenfilm. Onschuldige pratende muizen, eenden en honden maakten plaats voor pratende robots en imperialistische buitenaardse wezens. De tekenfilm heeft zich ondertussen stevig geworteld in het televisieaanbod. Zo’n tien jaar geleden was dat geen probleem, maar nu Barbapa en Calimero zijn vervangen door Dragonball Z en  Yu Gi Oh, moeten de tekenfilmzenders de verdediging in.

Vooral Fox Kids heeft het op dit moment zwaar te verduren. Het supranationale mediaconcern haalde vorig jaar onder 6 tot 12-jarigen een marktaandeel van 55,4%, maar als het aan sommige ouders ligt, gaat dat percentage snel drastisch omlaag. Columniste Susanne Groeneveld bekent in het Brabants Dagblad dat ze haar kinderen een Fox Kids verbod had opgelegd. Dat is inmiddels veranderd in een programmaverbod: “Digimon, Medabots, He-man – ze mogen er niet naar kijken. Sinds kort heb ik er ook de populaire Shin Chan aan toegevoegd.” Volstrekt onnodig, stelt René Boogaard, managing director van Fox Kids Nederland in de Volkskrant “Onze programma’s zijn natuurlijk een beetje edgy: op het randje. Niet te brutaal of te gewelddadig. We benaderen kinderen niet als kinderen, we praten ook niet vanuit de volwassen wereld tegen kinderen. We nemen ze serieus.”

Toch zal niemand ontkennen dat de nieuwe generatie tekenfilms grover, gewelddadiger en brutaler is dan voorgangers uit vervlogen jaren. In 1982 was professor Tom van der Voort er nog van overtuigd dat tekenfilms volstrekt ongevaarlijk waren voor kinderogen. In zijn onderzoek uit dat jaar naar kinderen en televisiegeweld liet hij de tekenfilm bewust buiten beschouwing: “…Op een doodenkele uitzondering na zal niemand spontaan een tekenfilm als een geweldsfilm aanwijzen.” Dat deze hypothese het niet lang heeft volgehouden, blijkt wel uit de vele onderzoeken van de afgelopen jaren naar geweld op kindertelevisie. Geweld is de enige pijler waarop series als X-men, Dragonball Z en He-man rusten.

“over een paar jaar zijn de smurfen allang van de televisie verdwenen.”

Niet alleen zijn tekenfilms gewelddadiger geworden, ook wat betreft snelheid is er veel veranderd. Dat zegt Sander van der Poel, die zijn stem heeft geleend voor tientallen tekenfilms, waaronder Sonic X. “De ontwikkeling op technisch gebied en (daardoor) de ontwikkeling van de maatschappij zorgen ervoor dat mensen blijkbaar de behoefte hebben aan snellere, actievollere, hardere drukkere series met snelle scènewisselingen, een makkelijk verhaal, snel wisselende cameraposities en veel M&E (Music & Effects)  lawaai.” Vooral de jeugdige televisiekijkers raken zo gewend aan de snelheid waarmee beelden aan ze voorbij schieten. Van der Poel stelt dat op die manier ‘snelle’ tekenfilms de norm worden. “Uiteindelijk zullen de makers de mate van drukte steeds verder opvoeren: een soortgelijke werking als drugs. Over een paar jaar zijn De Smurfen al lang van het scherm verdwenen denk ik.”

Want wie heeft De Smurfen nodig als je ook naar Spongebob Squarepants kunt kijken? De ingrediënten voor een succesvolle tekenfilm zijn veranderd, merkt Peter Nikken, mediaspecialist werkzaam bij het Nederlands Instituut voor Zorg en Welzijn (NIZW). Geweld en snelheid hebben bewezen daarvoor erg belangrijk te zijn, maar een tekenfilm niets hebben zonder de nodige humor. En ook dat element heeft de nodige veranderingen ondergaan. Oorspronkelijk hadden tekenfilms oorspronkelijk een tweeledig doel: vermaken en opvoeden. Die twee waren zo’n vijftien jaar geleden redelijk in balans, maar tegenwoordig is het opvoedingselement in tekenfilms ver te zoeken. Dat betekent volgens hem niet dat er om Barbapapa en Plons de Kikker niet gelachen werd, maar het ging er in die gevallen meer om wat de kijkertjes ervan opstaken. Tekenfilms kenden over het algemeen een probleem-oplossing structuur: Calimero komt vrolijk uit school, bedenkt zich dan dat hij iets vergeten en is de rest van de aflevering bezig zijn fout goed te maken.

Dat zal Shin Chan niet gebeuren. Het befaamde Japannertje is een ster in het ergeren van zijn ouders, zijn leerkrachten, zijn klasgenoten, of toevallige voorbijgangers. Een half uur lang is hij alles behalve gehoorzaam, complimenteert hij zijn juf met haar lekkere kont en beweert hij dat zijn moeder nog met de dinosaurussen op school heeft gezeten. Een verhaallijn waar het kind iets van kan leren, is nergens te bekennen, laat staan een probleem-oplossing structuur. Humor is niet langer een neveneffect, maar het ultieme doel van de tekenfilm. Natuurlijk is dit bij lang niet alle tekenfilms het geval, maar je zou het een opkomende trend kunnen noemen om het absurde om het absurde uit te zenden.

“Als cartoons voor volwassenen waren bedoeld, zouden ze ‘s avonds worden uitgezonden.”

Die verandering zorgt ervoor dat tekenfilmhumor niet dat het niet alleen kinderen aanspreekt, maar ook jongeren en volwassenen. Die trend is zo’n vijftien jaar geleden voor het eerst gesignaleerd door de makers van The Simpsons, die hier heel slim op inspeelden door een tekenfilm speciaal voor volwassenen te maken. Bart, Lisa, Maggy, Marge en Homer vielen enorm in de smaak bij de mensen waar ze op tv de spot mee dreven. Die trend is aan het doorzetten, meent Nikken: “vroeger waren tekenfilms eigenlijk een kinderproduct terwijl er tegenwoordig ook voor volwassenen allerlei soorten tekenfilms zijn, ook qua inhoud.” Na The Simpsons was er bijvoorbeeld het controversiële Southpark en het relatief nieuwe Happy Tree Friends: tekenfilms die met hun absurde humor, lompe taalgebruik en hoge gewelddadigheidsgehalte door Kijkwijzer niet voor de jonge kijker werden aangeraden.

Het wordt voor ouders steeds moeilijker een grens te trekken tussen verantwoorde en verboden tekenfilms. Kijkwijzer, een initiatief van het NIZW,  heeft daarom die taak met succes op zich genomen: zo’n 70% van de ouders gaf in een onderzoek van het Expertisecentrum Jeugd & Media aan regelmatig de kijkwijzer te raadplegen. Toch is het bestaan van de Kijkwijzer volgens Nikken niet een gevolg van de brutaler wordende tekenfilm: “Kijkwijzer is altijd een nuttig instrument voor ouders en dat zou het twintig jaar geleden ook zijn geweest.” Toch zijn veel ouders niet blij met bijvoorbeeld de eeuwige rowbattles van Yu-Gi-Oh: het geweld, de snelheid en de humor gaan vaak geheel aan het verstand van volwassenen voorbij. “O, wat een zinloos geweld”, zegt Marge Simpson als ze haar kinderen naar een gewelddadige tekenfilm ziet kijken. “Ik begrijp er de aantrekkingskracht niet van.” Bart: “Dat verwachten we ook niet van je, mam.” Lisa: “Als cartoons voor volwassenen waren bedoeld zouden ze ‘s avonds worden uitgezonden.”

Het is dan ook niet verwonderlijk dat ouders hun kinderen liever naar Z@ppelin, Nickelodeon of Ketnet laten kijken, die over het algemeen kindvriendelijke, educatieve en geweldloze programma’s uitzenden. Ook bestaan er plannen om een nieuwe kinderzender te starten: zonder tekenfilms of reclame maar met nieuws, cultuur, drama, muziek en verstrooiing. Een uitzichtloos initiatief, meent columniste Susanne Groeneveld. “Omdat ik niet de illusie heb dat mijn (maar ook andere) kinderen zullen kiezen voor een brave, verantwoorde zender zonder reclame en zonder tekenfilms, zolang er ook nog Fox Kids op de kabel zit.” Nikken ziet de toekomst van de educatieve tekenfilm minder somber in: “ik denk dat kinderen en volwassenen van tijd tot tijd naar Fox Kids kijken voor agressieve films maar dat ze graag ook wat anders willen zien en dan kunnen ze terecht bij Nickelodeon, Z@ppelin of Ketnet. Kinderen zoeken toch een vorm van variatie.” En ook die zenders zijn niet altijd vrij van onverantwoorde tekenfilmhumor. Eendje Kwak die bij Villa Achterwerk ongegeneerd een drol in een pannetje legt, die vervolgens op het vuur zet en zo de hele straat laat onderstromen met zijn poep is niet minder erg dan de blotebillendans van Shin Chan op Fox Kids.

Met het krieken van de dag slenteren een paar jonge mensen met schelpenkettingen om hun nek en zakdoeken om het hoofd langs de branding van een tot voor kort onbewoond eiland, op zoek naar visjes in het zelfgemaakte net, een toevallig aangespoelde schildpad of iets anders dat tot voedsel kan dienen.

Tot afgelopen weekend behoorde dit scenario toe aan het realityprogramma Expeditie Robinson, pioneer op het gebied van Big Brother op een onbewoond eiland. Met het verhuizen van dit inmiddels vijf jaar lopende en succesvolle programma van Net 5 naar Talpa, moest Net 5 echter op zoek naar een nieuwe publiekstrekker waarbij deelnemers met ongewassen haren en zandkorrels op plekken waar je ze liever niet wilt hebben de strijd met elkaar aangaan. Dat is gelukt in de vorm van Terra Incognita, een programma dat op het eerste gezicht een slap aftreksel lijkt van Expeditie Robinson. Niets is minder waar; er bestaan meer verschillen tussen de twee programma’s dan alleen de eilanden waar het zich afspeelt.

Emotionele uitbarstingen en onregelmatigheden in de darmflora
Waar eens tropische rust over de Indische oceaan heerste, is nu het geronk van het ene motorbootje na het andere te horen om kandidaten voor het een of andere spel op een verlaten doch pittoresk eiland te droppen. Realityprogramma’s met een hoog Big Brother-gehalte schieten als paddestoelen uit de grond: Expeditie Robinson was één van de eerste uit het genre, waarna meerdere programma’s als Bobo’s in the bush, Peking Express en nu dus Terra Incognita volgden. Dat de succesformule verre van uitgewerkt is, bewijst Expeditie Robinson in zijn vijfde serie afleveringen, op de voet gevolgd door Terra Incognita.

Elk jaar past Expeditie Robinson wijzigingen toe in de opzet van het programma, om de voorspelbaarheid van het programma te minimaliseren. Andere jaren kozen de makers ervoor de achttien deelnemers te scheiden naar geslacht of afkomst (Vlaams of Nederlands), deze editie kent een scheiding naar leeftijd: jong strijdt tegen oud. Daarnaast verdwenen de afvallers vorig jaar naar een eiland  in de zogeheten Mangrove om daar in alle stilte en barre omstandigheden verder te overleven. Dit jaar is op voorhand een tweetal al op een rotsachtig eilandje gedropt, waar de eerste afvaller zich al heeft bijgevoegd. Voor de rest volgen de welbekende spanningen in de groep, emotionele uitbarstingen van heimwee en onregelmatigheden in de darmflora  elkaar in rap tempo op. Resultaat is een spannende afvalrace vol opdrachten, eliminatieproeven en tranentrekkende afscheidsscenario’s tijdens de gevreesde Eilandraad.

Bij Terra Incognita gaat het spel er anders aan toe; er is zelfs sprake van een verhaal. De enige leidraad van de spelers is een boek met eeuwenoude aantekeningen van zeenomaden waarmee ze  het mysterie van Rang Nok moeten zien te achterhalen. Daartoe zijn echter alleen de spelers die zich op het tweede niveau bevinden, gelegen op het eiland Koh Muk, in staat. Op het eerste niveau, gevestigd op het vasteland, bevinden zich de deelnemers die zich tijdens de proef op dag 1 niet plaatsten voor niveau 2. Zij proberen uit alle macht om te promoveren naar het eiland, terwijl op het eiland elke aflevering iemand naar het vasteland degradeert. Terra Incognita hanteert hiervoor het zogeheten Levenswiel, dat elke aflevering twee personen aanwijst om het degradatieduel te spelen. De verliezer keert terug naar het vasteland, en in zijn of haar plaats komt er iemand van het vasteland terug. Dat betekent dat er gedurende de expeditie niemand naar huis hoeft; iedereen blijft in het spel, de één op een hoger niveau dan de ander.

Frisse wind
Expeditie Robinson en Terra Incognita zijn verschillende uitwerkingen van eenzelfde concept. De makers van Expeditie Robinson kennen inmiddels het klappen van de zweep bij het in elkaar draaien van het programma, maar deze routine heeft gedurende de vijf draai-jaren ook voor de nodige voorspelbaarheid gezorgd. Elke aflevering is het weer afwachten tot presentator Ernst-Paul Hasselbach, dit keer vergezeld door Lotte Verlackt, de beruchte woorden spreekt tot de afvaller van die week: “Je kunt je expeditie in het geheim voortzetten!” Wat dat betreft heeft nieuwkomer Terra Incognita een streepje voor op Expeditie Robinson, te meer daar het spiksplinternieuwe programma wordt gepresenteerd door de vertrouwde gezichten van Peking Express, Art Rooijakkers en Roos van den Acker, voorheen co-presentatrice van Expeditie Robinson. Hun expertise in combinatie met het vernieuwende karakter van het spel zorgen voor een frisse wind door  de wereld van reality-tv.

Na twee afleveringen Expeditie Robinson en één aflevering Terra Incognita is het een kwestie van afwachten of de originaliteit van Terra Incognita het wint van de vakrotten van Expeditie Robinson. In de tussentijd is het zondag- en maandagavond op de bank hangen geblazen, toekijkend hoe in totaal 36 uitgemergelde deelnemers vechten om een visje of slakje en vervolgens net als in Big Brother hun verhaal doen in de dagboekkamer. Maar dan van bamboe.